Hoofdstuk 11 van 15 · uitleg: SetuHQ doet dit niet
Atmosferen lezen
Tijdens een transit gaat een dun randje sterlicht door de atmosfeer aan de rand van de planeet. Waar moleculen absorberen, is de atmosfeer hoger op ondoorzichtig, zodat de planeet bij die golflengten iets groter lijkt. SetuHQ doet geen spectroscopie: dit legt uit hoe telescopen van het JWST-type atmosferen uitlezen.
Eén schaalhoogte H = k_B T/(μ m_H g) aan atmosfeer verandert de transitdiepte met ongeveer 2 H Rp/R★². Sterke kenmerken beslaan enkele schaalhoogten. Hete, opgeblazen, waterstofrijke planeten rond kleine sterren geven de grootste signalen (Seager & Sasselov 2000; Winn 2010).
| Grootheid | Waarde | Herkomst |
|---|---|---|
| Schaalhoogte van WASP-39 b (μ = 2,3) | 930 km | exoplanet.eu Mp = 0,28 MJ, Rp = 1,27 RJ; Teq 1116 K (Faedi et al. 2011) [calc] |
| WASP-39 b: diepteverandering per schaalhoogte | 436 ppm | R★ = 0,895 R☉ [berekend] |
| WASP-39 b: CO₂ at 4.3 µm | 26σ | JWST ERS Team 2023 |
| pi Men c: per schaalhoogte, H₂-rijk | 17 ppm | Teq 1147 K (exoplanet.eu) [berekend] |
| pi Men c: per schaalhoogte, stoom (μ = 18) | 2,1 ppm | [berekend] |
| pi Men c: de opgeslagen transitdiepte van SetuHQ | 241 ppm | setuhq run (echte data) |
The bars are schematic: band positions are real (NIST CCCBDB fundamentals and Schwieterman et al. 2018), shapes and strengths are not. False colour: infrared is invisible to the eye. Which vibration makes each band ›
Een echt spectrum: WASP-39 b met JWST
Echte data, met bronvermelding. Carter et al. 2024, Nature Astronomy 8, 1008, doi:10,1038/s41550-024-02292-x; data: Products and Models for "A benchmark JWST near-infrared spectrum for the exoplanet WASP-39 b", Zenodo-record 10161743, licentie CC-BY-4.0. Bestand ZENODO/4_TRANSMISSION_SPECTRA/Fixed_LimbDarkening/NIRSpec_PRISM/bins_scale5.csv, opgehaald op 2026-10-19; Diepte = (Rp/R★)²; fout = 2·(Rp/R★)·σ, de grootste van de gepubliceerde onder- en bovenfout. De lijn is het best passende model uit het artikel, niet dat van SetuHQ.
Atmosfeerlab
Zet moleculen aan en uit en wijzig de temperatuur, het gemiddelde molecuulgewicht en hoe sterk de banden zijn. Het lab berekent de schaalhoogte en de diepte per schaalhoogte uit de opgeslagen massa en stralen van WASP-39 b en telt daarna de banden van elk molecuul op. Het is een speelgoedmodel, geen stralingsoverdrachtsberekening: de bandcentra zijn echt, de bandbreedtes zijn gekozen voor de weergave, en de sterktes zijn uitgedrukt in schaalhoogten, ingesteld met de schuifregelaar.
Bronnen
- Seager & Sasselov 2000, ApJ 537, 916
- Winn 2010, Transits and occultations
- Faedi et al. 2011, A&A 531, A40 (WASP-39 b)
- JWST ERS Team 2023, Nature 614, 649 (CO₂ in WASP-39 b)
- Carter et al. 2024, Nat. Astron. 8, 1008 (benchmarkspectrum van WASP-39 b)
- Carter et al. 2024 dataproducten, CC-BY-4.0 (Zenodo)
- Schwieterman et al. 2018, Astrobiology 18, 663 (biosignaturen)
- NIST CCCBDB experimentele geometrieën en grondfrequenties